Prowadzenie własnej firmy w Polsce wiąże się z obowiązkiem opłacania składek ZUS. Dla wielu nowych przedsiębiorców to jedno z pierwszych i ważniejszych pytań: ile ZUS będę płacić? Odpowiedź zależy od stażu prowadzenia działalności i przychodów. W 2026 roku obowiązują trzy podstawowe reżimy składkowe.
Preferencyjny ZUS (pierwsze 24 miesiące)
Nowy przedsiębiorca może skorzystać z ulgi na start przez pierwszych 6 miesięcy — w tym czasie nie płaci składek społecznych ZUS (tylko zdrowotną). Następnie przez kolejne 24 miesiące przysługuje preferencyjny ZUS — składki społeczne obliczane są od 30% minimalnego wynagrodzenia, a nie od standardowej podstawy.
Składki preferencyjne 2026
- Podstawa: 30% × 4 806 zł = 1 441,80 zł
- Emerytalna (19,52%): 281,44 zł
- Rentowa (8,00%): 115,34 zł
- Chorobowa (2,45%, dobrowolna): 35,32 zł
- Wypadkowa (1,67%): 24,08 zł
- Łączne składki społeczne (bez chorobowej): ok. 421 zł (z chorobową: 456,18 zł)
- Składka zdrowotna: zależy od dochodu (min. 9% × 4 806 zł = 432,54 zł)
Mały ZUS Plus (do 120 000 zł przychodu)
Po zakończeniu okresu preferencyjnego, jeśli Twój przychód w poprzednim roku nie przekroczył 120 000 zł, możesz przez maksymalnie 36 miesięcy (w ciągu 60 miesięcy) korzystać z Małego ZUS Plus. Podstawa ustalana jest proporcjonalnie do dochodu — między 30% a 60% przeciętnego wynagrodzenia.
Przykład — Mały ZUS Plus dla dochodu 72 000 zł/rok (6 000 zł/mies.)
- Podstawa MZP = (dochód ÷ 12) × 0,5 × (liczba dni) — uproszczony wzór
- Podstawa przykładowa: ok. 2 500 zł
- Łączne składki społeczne: ok. 600–700 zł/mies.
Pełny ZUS (standardowy)
Po wyczerpaniu ulg obowiązuje pełny ZUS. Podstawa wymiaru składek społecznych to 60% przeciętnego wynagrodzenia. W 2026 r.:
- Prognozowane przeciętne wynagrodzenie: 9 420 zł
- Podstawa ZUS: 60% × 9 420 = 5 652 zł
- Emerytalna (19,52%): 1 103,27 zł
- Rentowa (8,00%): 452,16 zł
- Chorobowa (2,45%, dobrowolna): 138,47 zł
- Wypadkowa (1,67%): 94,39 zł
- Fundusz Pracy (2,45%): 138,47 zł
- Łącznie (bez chorobowej i FP): ok. 1 650 zł
- Składka zdrowotna: zależy od formy opodatkowania i dochodu
Składka zdrowotna dla przedsiębiorcy
Od 2022 roku składka zdrowotna jest bezpośrednio powiązana z dochodem:
- Skala podatkowa: 9% dochodu (min. 9% × 4 806 zł = 432,54 zł/mies.)
- Podatek liniowy: 4,9% dochodu (min. jak wyżej)
- Ryczałt: stała kwota zależna od przychodu (3 progi)
Podsumowanie kosztów ZUS dla nowego przedsiębiorcy
| Etap | Okres | ZUS społeczny/mies. |
|---|---|---|
| Ulga na start | Mies. 1–6 | 0 zł (tylko zdrowotna) |
| Preferencyjny ZUS | Mies. 7–30 | ok. 421 zł |
| Mały ZUS Plus | Do 36 mies. | ok. 400–800 zł |
| Pełny ZUS | Następnie | ok. 1 650 zł + |
Oblicz swoje składki ZUS: Kalkulator ZUS dla przedsiębiorcy 2026 →