Zwolnienie grupowe 2026 — kto dostaje odprawę i ile wynosi

Tak — odprawa przy zwolnieniu grupowym jest świadczeniem obowiązkowym wynikającym z ustawy. Pracodawca nie może się od niej uchylić ani uzależnić jej wypłaty od podpisania przez pracownika jakichkolwiek dodatkowych dokumentów (np. ugody czy oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń). Odmowa wypłaty odprawy lub zaniżenie jej kwoty jest naruszeniem prawa i może być dochodzony przed sądem pracy. Warto wiedzieć, że pracodawca może dobrowolnie przyznać odprawę wyższą niż ustawowe minimum — np. na podstawie zakładowego układu zbiorowego pracy.

Do stażu pracy decydującego o wysokości odprawy liczy się wyłącznie okres zatrudnienia u tego konkretnego pracodawcy — nie sumuje się wszystkich lat pracy zawodowej. Wlicza się jednak okresy zatrudnienia u pracodawcy, który przejął zakład pracy lub jego część na podstawie art. 23¹ Kodeksu pracy (przejście zakładu pracy). Jeśli więc pracowałeś 5 lat w firmie X, a ona przejęła Cię razem z zakładem od firmy Y, gdzie pracowałeś 4 lata — łączny staż wynosi 9 lat, co daje 3-miesięczną odprawę.

W 2026 roku minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4 666 zł brutto miesięcznie. Ustawa o zwolnieniach grupowych ogranicza maksymalną odprawę do 15-krotności minimalnego wynagrodzenia. Oznacza to, że maksymalna odprawa w 2026 roku wynosi 15 × 4 666 zł = 69 990 zł brutto. Ograniczenie to dotyczy głównie pracowników z wysokim wynagrodzeniem i długim stażem pracy — np. ktoś zarabiający 10 000 zł brutto i pracujący 10 lat miałby teoretyczną odprawę 30 000 zł, ale i tak byłoby to mniej niż maksimum.

Tak. Ustawa o zwolnieniach grupowych nie różnicuje pracowników ze względu na rodzaj umowy — odprawa przysługuje zarówno pracownikom na czas nieokreślony, jak i na czas określony czy na czas próbny. Warunkiem jest, że rozwiązanie umowy nastąpiło w ramach procedury zwolnień grupowych z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Pracownik na umowie na czas określony musi jednak uważać: jeśli umowa rozwiązuje się naturalnie (upływ terminu), a nie poprzez wypowiedzenie, odprawa może nie przysługiwać — ocena zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych nie wskazują wprost terminu wypłaty odprawy. W praktyce przyjmuje się, że odprawa powinna zostać wypłacona w dniu rozwiązania stosunku pracy lub w terminie wypłaty ostatniego wynagrodzenia. Opóźnienie w wypłacie odprawy uprawnia pracownika do dochodzenia odsetek ustawowych za opóźnienie. W przypadku braku wypłaty warto najpierw wezwać pracodawcę do zapłaty na piśmie, a następnie — jeśli to nie skutkuje — złożyć pozew do sądu pracy lub skargę do Państwowej Inspekcji Pracy.

Tak — odprawa z tytułu zwolnienia grupowego podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Jest traktowana jak przychód ze stosunku pracy i wykazywana w PIT-11 wystawionym przez pracodawcę. Pracownik rozlicza ją w rocznym zeznaniu podatkowym. Jednocześnie odprawa jest zwolniona ze składek ZUS (ubezpieczenia społeczne i zdrowotne), co jest istotną korzyścią — kwota netto odprawy jest wyższa proporcjonalnie niż kwota netto wynagrodzenia tej samej wartości brutto.

Nie. Do progu liczby zwolnień wlicza się wyłącznie pracowników zwalnianych z przyczyn niedotyczących pracownika — czyli z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych lub technologicznych leżących po stronie pracodawcy. Zwolnienia dyscyplinarne (rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 KP), wypowiedzenia złożone przez samych pracowników, a także rozwiązania umów za porozumieniem stron inicjowane przez pracowników — nie wliczają się do limitu decydującego o tym, czy mamy do czynienia ze zwolnieniem grupowym.

To zależy od tego, kto był inicjatorem porozumienia. Jeśli pracodawca zaproponował rozwiązanie umowy za porozumieniem stron w ramach procedury zwolnień grupowych i Ty się na to zgodziłeś — odprawa przysługuje. Jeśli natomiast to Ty złożyłeś wniosek o rozwiązanie umowy za porozumieniem stron (np. bo chciałeś jak najszybciej odejść), a pracodawca się zgodził — odprawy prawdopodobnie nie dostaniesz, chyba że pracodawca dobrowolnie się do niej zobowiąże. W takiej sytuacji kluczowe jest ustalenie, od której ze stron wyszła inicjatywa.

Sama odprawa nie pozbawia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ale może opóźnić jego wypłatę. Urząd pracy może wstrzymać zasiłek na czas odpowiadający wartości otrzymanej odprawy przeliczonej na miesiące (odprawa podzielona przez minimalne wynagrodzenie = liczba miesięcy odroczenia). Po tym okresie zasiłek jest wypłacany normalnie, jeśli spełniasz pozostałe warunki: masz wymagany staż składkowy (co najmniej 365 dni w ciągu 18 miesięcy przed zarejestrowaniem), jesteś zarejestrowany w urzędzie pracy i aktywnie szukasz pracy.

Nie — prawo do odprawy wynika z ustawy i przysługuje niezależnie od sytuacji finansowej pracownika, posiadanych innych dochodów, majątku czy planów zawodowych. Pracodawca nie może odmówić wypłaty odprawy powołując się na to, że pracownik i tak świetnie sobie poradzi finansowo lub że szybko znajdzie nowe zatrudnienie. Jedynym warunkiem jest spełnienie przesłanek ustawowych: zatrudnienie u pracodawcy z co najmniej 20 pracownikami, rozwiązanie umowy w ramach zwolnień grupowych i przyczyna leżąca po stronie pracodawcy.