Rozpad radioaktywny to spontaniczne przemiany jaderwer niestabilnych, opisane prawem rozpadu N(t) = N0 * (1/2)^(t/T½). T½ to czas polowicznego rozpadu – po tym czasie polowa jaderwer ulega przemianie. Kalkulator wyznacza liczbe pozostalych i rozpadlych jaderwer oraz procent dla dowolnego czasu.
Wzor: N(t) = N0 * (1/2)^(t / T½). Liczba pozostalych jaderwer maleje wykladniczo. Procent pozostaly = (N(t)/N0) * 100%. Kalkulator nie rozroznia aktywnosci (Bq) – ta wymaga stale rozpadu lambda = ln2/T½.
Substancja: N0 = 1000 jaderwer, T½ = 10 lat, t = 20 lat. Po 10 latach: 500 jaderwer. Po kolejnych 10 latach (t = 20): 250 jaderwer. Rozpadlo sie 750 jaderwer, co stanowi 75% poczatkowej ilosci.
Rozpad radioaktywny to spontaniczna przemiana jaderwer niestabilnych emitujacych czastki lub promieniowanie. Dla duzych zbiorow opisany prawem N(t) = N0*(1/2)^(t/T½).
Czas polowicznego rozpadu T½ to czas, po ktorym polowa jaderwer ulega przemianie. Jest charakterystyczny dla kazdego izotopu: C-14: 5730 lat, U-238: 4,5 mld lat.
Kazde jaderwer ma stale prawdopodobienstwo rozpadu. Dla duzego zbioru ilosc maleje wykladniczo. Po kazdym T½ ilosc zmniejsza sie o polowe.
Aktywnosc A = lambda * N(t), lambda = ln2/T½. Mierzona w bekrerelach (Bq = 1 rozpad/s). Dawna jednostka: kiur (1 Ci = 3,7*10^10 Bq).
Mierzy sie aktywnosc w czasie i dopasowuje krzywa wykladnicza. Dla bardzo dlugich T½ uzywa sie spektrometrii masowej i wzoru T½ = N*ln2/A.
Datowanie radiometryczne (C-14, U-Pb), medycyna nuklearna (PET/SPECT), zarzadzanie odpadami radioaktywnymi, radioterapia nowotworow.
Tak – kalkulator przyjmuje lata, ale wzor dziala dla dowolnych spojnych jednostek. Np. T½ = 5730 lat (C-14), t = 11 460 lat daje N(t) = N0/4.
Alfa: jaderwer helu. Beta: elektrony lub pozytrony z przemiany n/p. Gamma: fotony wysokoenergetyczne towarzyszace alfa/beta, bez zmiany A i Z jaderwer.
C-14 (T½ = 5730 lat) wchlaniana przez organizmy. Po smierci stosunek C-14/C-12 maleje. Pomiar daje wiek do ok. 50 000 lat.
Wzor jest srednia statystyczna. Dla malych zbiorow rzeczywisty rozpad fluktuuje wokol sredniej wg statystyki Poissona. Dla duzych N wynik jest praktycznie scisly.
Wyniki kalkulatora maja charakter edukacyjny i orientacyjny.
Oblicz indukcje magnetyczna solenoidalna B = mu0 * n * I. Podaj liczbe zwojow, dlugosc i natezenie pradu – kalkulator wyliczy B w teslach, H w A/m i gestosc energii pola.
Oblicz siłę oddziaływania elektrostatycznego między dwoma ładunkami elektrycznymi na podstawie prawa Coulomba. Podaj ładunki, odległość i przenikalność ośrodka.
Zobacz wszystkie kalkulatory: Kalkulatory naukowe — fizyka i chemia →