Przejdź do treści
Liczbnik
statystyka

Korelacja

Miara statystyczna określająca siłę i kierunek liniowego związku między dwiema zmiennymi, wyrażana najczęściej współczynnikiem korelacji Pearsona w przedziale od -1 do 1.

Korelacja opisuje, w jakim stopniu zmiany jednej zmiennej towarzyszą zmianom drugiej zmiennej. Najpopularniejszą miarą jest współczynnik korelacji liniowej Pearsona (r), który przyjmuje wartości od -1 (idealna korelacja ujemna, gdy wzrost jednej zmiennej wiąże się ze spadkiem drugiej) przez 0 (brak związku liniowego) do +1 (idealna korelacja dodatnia, gdy obie zmienne rosną razem). Istotne jest rozróżnienie korelacji od związku przyczynowo-skutkowego — dwie zmienne mogą być silnie skorelowane bez żadnego bezpośredniego wpływu jednej na drugą (tzw. korelacja pozorna), np. gdy obie zależą od trzeciego, ukrytego czynnika.

Przykład: analizując 5 osób, zestawiając liczbę przepracowanych nadgodzin (2, 4, 6, 8, 10) z poziomem odczuwanego zmęczenia w skali 1-10 (3, 5, 6, 8, 9), można obliczyć współczynnik korelacji Pearsona, który w tym przypadku wyniesie w przybliżeniu r ≈ 0,98. Tak wysoka wartość dodatnia wskazuje na bardzo silny, niemal liniowy związek: im więcej nadgodzin, tym wyższy poziom zmęczenia badanych osób.

Definicja ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej, podatkowej ani finansowej. Stan prawny: 2024/2025. Podstawy prawne i źródła podane w treści definicji.